مدیریت زنجیره تامین لارج (LARG Supply Chain) شامل بکارگیری همزمان رویکردهای ناب، چابک، ارتجاعی و سبز در مدیریت ارتباط با تامینکننده است. این شیوه از مدیریت زنجیره تامین به سازمان کمک میکند تا از مزایای رویکردهای برتر این حوزه به صورت همزمان استفاده کند. همچنین ضمن بهرهگیری از مزایای تک تک آنها همزمان کاستیهای آنها را بپوشاند. این مقاله به دنبال احداث پلی بر شکاف میان مبانی نظری (علمی) و اصول کاربردی (عملی) در حوزه زنجیره تامین لارج میباشد.
تعریف زنجیره تامین لارج
زنجیره تامین لارج رویکردی ترکیبی است که ویژگیهای زنجیره تامین ناب، چابک، ارتجاعی و سبز را با یکدیگر تلفیق میکند. در این رویکرد، اصول ناب برای کاهش اتلاف، کنترل هزینه و افزایش کارایی بهکار میروند و اصول چابک، انعطافپذیری و پاسخگویی سریع به تغییرات تقاضا را فراهم میکنند.
معمولاً این دو رویکرد در نقطهای موسوم به نقطه جدایش (Decoupling Point) از یکدیگر تفکیک میشوند؛ بهگونهای که بخش بالادستی زنجیره بیشتر بر کارایی و ناب بودن و بخش نزدیک به مشتری بیشتر بر چابکی و پاسخگویی تمرکز دارد. بنابراین، هدف زنجیره تامین لارج ایجاد تعادل میان کارایی هزینهای و پاسخگویی به بازار است.
به عنوان مثال در مدیریت زنجیره تامین ناب تلاش بر این است تا سطح موجودی انبار به صفر برسد. مدیریت زنجیره تامین چابک هدف خود را بر پاسخ فوری به مشتری و بازار میگذارد. مدیریت زنجیره تأمین ارتجاعیدر پی حفاظت از زنجیره تأمین در زمان بروز صوانح و چالشهای پیشبینی نشدهاست و در نهایت رویکرد سبز به دنبال حفاظت از طبیعت و محیط زیست در مقابل ضایعات مستقیم و غیرمستقیم میباشد.
ابعاد زنجیره تامین لارج
زنجیره تامین لارج LARG برگرفته از چهار رویکرد در مدیریت زنجیره تامین است:
- زنجیره تامین ناب (Lean)
- زنجیره تامین چابک (Agile)
- زنجیره تامین ارتجاعی (Resilient)
- زنجیره تامین سبز (Green)
ابعاد زنجیره تامین لارج
ناب بودن زنجیره تامین: زنجیره تامین ناب Lean supply chain رویکردی با هدف تولید و ارائه محصولات در سریعترین زمان ممکن با کمترین ضایعات تولید است. این رویکرد برگرفته از دو تفکر تولید ناب و مدیریت زنجیره تامین است.
چابکی زنجیره تامین: زنجیره تامین چابک Agile supply chain اشاره به پاسخگویی، شایستگی، انعطافپذیری و سرعت در مدیریت زنجیره تامین طی فعالیتهای روزانهاش دارد. با نگاهی به سازمان متوجه میشویم که رویکردها و راه حلهای گذشته دیگر قابلیت و توانایی خود را برای مقابله با چالشهای سازمانی و محیط بیرونی معاصر از دست داده اند.
تابآوری زنجیره تامین: زنجیره تامین ارتجاعی به قابلیت سازگاری در برابر ریسکها و حوادث پیشبینی نشده اشاره دارد. این ویژگی باعث میشود زنجیره تامین به مخاطرات واکنش مناسبی نشان دهد. انعطافپذیری یا ارتجاعی بودن مدیریت زنجیره تامین توانایی برای مواجهه با ریسک و واقع غیرمنظتره است.
سبز بودن زنجیره تامین: مدیریت زنجیره تامین سبز شامل ادغام شیوههای دوستدار محیط زیست در زنجیره سنتی تامین با هدف دستیابی به توسعه پایدار است. نظر به افزایش مسئولیت اجتماعی سازمان تغییر در روش سنتی مدیریت زنجیره تامین الزامی است. سبز شدن و کوشش برای رسیدن به اهداف زنجیره تامین پایدار مهمترین راهکار در این زمینه است.
اهمیت زنجیره تامین لارج
اهمیت زنجیره تامین لارج براساس هریک از ارکان چهارگانه آن روشن و بدیهی است. با این وجود آنچه اهمیت لارج بودن را بیشتر میکند آن است که مزایای این رویکرد از جمع جبری تک تک اعضای آن بیشتر است. با استفاده از این رویکرد سازمان از سینرژی (همافزایی) سرشاری بهرهمند میشود که میتواند موفقیت خود را تضمین کند.
در برخی مطالعات پایداری نیز به عنوان یکی از ابعاد زنجیره تامین لارج در نظر گرفته شده است. این نگرش اشتباه نیست اما باید بدانید پایداری در مفهوم سبز بودن زنجیره تامین نهفته است. بنابراین بهتر است ناب بودن، چابکی، سبزینگی و تابآوری را به عنوان چهار رکن زنجیره تامین لارج در نظر بگیرید.
بررسی عناصر مختلف در زنجیره تامین لارج نشان میدهد که این شیوه را میتوان به طراحی سبز، مدیریت موجودی، برنامهریزی تولید و کنترل برای بازسازی، بهبود محصول، تدارکات، مدیریت مواد زائد، استفاده بهینه از انرژی و کاهش تولید گازهای گلخانهای مرتبط ساخت.
فرآیندهای مربوط به خرید، حمل ونقل، بسته بندی، انبارداری، لجستیک معکوس، محیط زیست، اخلاق، تنوع، شرایط کار، حقوق بشر، ایمنی، انسان دوستی و مشارکت جامعه را به عنوان عناصرهای مرتبط با زنجیره تامین لارج معرفی کردهاند. این زنجیره در بخش حمل ونقل سلامت انسان و اکوسیستم، پیشرفت اقتصادی و عدالت اجتماعی چه در زمان حال و چه در زمان آینده باید حفظ شود. همچنین انبارداری را در زنجیره تامین لارج شامل فعالیتهایی مانند : ترمینال محل انبار، ذخیره مناسب مواد، دفع مناسب مواد خطرناک میدانند.
سخن پایانی
زنجیره تامین لارج نیازمند تلفیق جنبههای اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی در اقدامات و نظریههای کسب وکار است. مزایای متعددی برای این شیوه از مدیریت زنجیره تامین شناسایی شده است. مزایای اصلی آن عبارتند از مزایای اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و عملیاتی. در صنایع مدرن زنجیره تامین لارج تنها روی جنبه اقتصادی تمرکز ندارد. بلکه جنبههای زیست محیطی و اجتماعی را نیز مورد بررسی قرار میدهد. برای سنجش این مقوله از استفاده کنید.
منبع: چوپرا، سونیل؛ و مایندل، پیتر. مدیریت زنجیره تامین: راهبرد، برنامهریزی و عملیات. پیرسون.
نگارنده: پشتیبانی پارسمدیر | 
