بازاریابی شبکههای اجتماعی (Social network marketing) به استفاده از پلتفرمها و وبسایتهای رسانههای اجتماعی برای ترفیع و تبلیغ خدمات و محصولات گفته میشود. این رویکرد زیرمجموعهای از بازاریابی دیجیتال و بازاریابی الکترونیک است. نظر به اهمیت موضوع در این نوشتار بازاریابی شبکههای اجتماعی مفهومسازی و تعریف خواهد شد.
تعریف بازاریابی شبکههای اجتماعی
بازاریابی شبکههای اجتماعی مانند سایر مفاهیم یک تعریف ندارد، بلکه کارشناسان و متخصصان مختلف برای آن تعاریف متعدد ارائه کردند. بازاریابی رسانههای اجتماعی استفاده از توانمندیهای رسانههای اجتماعی و وب سایتها برای تبلیغ محصول یا خدمات است.
برنامههای بازاریابی در شبکههای اجتماعی معمولا تلاش برای ایجاد محتوایی که توجه جذب کند یا خوانندگان را تشویق کند آن را در سراسر شبکههای اجتماعی خود به اشتراک بگذارند. بعبارت دیگر، استفاده از رسانههای اجتماعی برای ترویج شرکت و محصولات خود را بازاریابی شبکههای اجتماعی گویند.
بازاریابی در شبکههای اجتماعی هم در ادبیات علمی و دانشگاهی (مجامع علمی) و هم نزد فعالان صنعت (مجامع عملی) از اهمیت بالایی برخوردار است. این شیوه از بازاریابی یک زیر مجموعه از تجارت الکترونیک است که شامل رسانههای اجتماعی، رسانههای آنلاین است. در مفهومی کلان بازاریابی رسانههای اجتماعی حقیقت بازار کسبوکار کنونی است.
بیان مسئله بازاریابی شبکههای اجتماعی
اگرچه اصطلاحات بازاریابی الکترونیکی و بازاریابی دیجیتال هنوز در دانشگاهها غالب است، اما اهمیت بازاریابی رسانههای اجتماعی برای فعالان صنعت و صاحبان و کسبوکار بیشتر به نظر میرسد. اکثر سیستم عاملهای رسانهای دارای ابزار تحلیلی دادههای ساخته شده اند که شرکتها را قادر میسازد تا پیشرفت، موفقیت و تعامل با کمپینهای تبلیغاتی را پیگیری کنند.
شرکتها با استفاده از بازاریابی رسانههای اجتماعی، از جمله مشتریان فعلی و بالقوه، کارکنان فعلی و بالقوه، روزنامه نگاران، وبلاگ نویسان و عموم مردم اطلاعات میگیرند. در سطح استراتژیک، بازاریابی رسانههای اجتماعی شامل مدیریت یک کمپین بازاریابی و ایجاد یک صفحه رسانه اجتماعی مورد نظر شرکت است.
هنگام استفاده از بازاریابی رسانههای اجتماعی، شرکتها میتوانند به مشتریان و کاربران اینترنت اجازه ارسال محتوای تولید شده توسط کاربر را آماده کنند. شبکههای اجتماعی که این توصیهها را گسترش میدهند، اعتماد مشتری را به یک خرده فروش بیش از دیگر افزایش میدهند.
اهداف بازاریابی شبکههای اجتماعی
بازاریابی شبکههای اجتماعی، بازاریابی است که تمرکز آن به روی مردم است نه روی محصولات. اهداف اصلی بازاریابی شبکههای اجتماعی را میتوان در موارد زیر باشد:
- افزایش ترافیک وب سایت و مخاطب
- مکالمه درباره محصول یا خدمات و دریافت بازخورد
- افزایش خوشنامی و آگاهی از نام تجاری
- ایجاد هویت برای نام تجاری و ارتباط با نام تجاری مثبت
- اضافه کردن رویدادها در شبکههای اجتماعی
بازاریابی شبکههای اجتماعی، فرآیند ترویج وبسایت، محصولات یا سرویسها از طریق کانالهای اجتماعی آنلاین و ارتباط با جامعه بسیار بزرگی از افراد که از طریق کانالهای تبلیغاتی سنتی امکان پذیر نیست را گویند.
استراتژی بازاریابی شبکههای اجتماعی
دو رویکرد اصلی در بازاریابی شبکههای اجتماعی وجود دارد: استراتژی غیرفعال و استراتژی فعال. تفاوت آنها به میزان مداخله و تعامل سازمان با کاربران بستگی دارد.
استراتژی غیرفعال
در رویکرد غیرفعال، شبکههای اجتماعی بیشتر بهعنوان منبع اطلاعات بازار و صدای مشتری استفاده میشوند. بازاریابان با تحلیل نظرات، گفتگوها، پرسشها و محتوای کاربران میتوانند نیازها، نگرشها و مشکلات مشتریان را شناسایی کنند. این اطلاعات به شناخت روندهای بازار، کشف فرصتها و پیشبینی رفتار مشتری کمک میکند.
استراتژی فعال
در رویکرد فعال، سازمان مستقیماً وارد ارتباط و تعامل با مخاطبان میشود. انتشار محتوا، پاسخگویی به مشتریان، تبلیغات هدفمند، روابط عمومی آنلاین و همکاری با افراد تأثیرگذار در این رویکرد قرار میگیرند. هدف آن ایجاد مشارکت، تقویت رابطه با مشتری و گسترش پیام برند در شبکه کاربران است.
سخن پایانی
بازاریابی شبکههای اجتماعی فرصتی برای تعامل مستقیم با مشتری، شناخت رفتار مصرفکننده و گسترش دهانبهدهان الکترونیکی فراهم میکند. کاربران با اشتراکگذاری محتوا و تجربههای خود میتوانند دامنه انتشار پیام برند را افزایش دهند و مخاطبان جدیدی ایجاد کنند. همچنین اطلاعات زنده حاصل از گفتگوها و واکنشهای کاربران، شناخت سریعتری از تغییرات بازار فراهم میکند. بنابراین موفقیت در این حوزه به ترکیب مناسب گوشدادن به صدای مشتری، تعامل مستمر و تولید محتوای قابل اشتراک وابسته است.
پرسشنامه بازاریابی رسانههای اجتماعی
منبع: چافی، دیو؛ الیس-چادویک، فیونا؛ و عابد، مجد. کتاب بازاریابی دیجیتال. پیرسون.
نگارنده: پشتیبانی پارسمدیر | 
