عنوان: کتاب پنجمین فرمان (خلق سازمان یادگیرنده)
نام اصلی: The fifth discipline
نویسنده: پیتر سنگه (Peter Senge)
ناشر: دابلدی (Doubleday)
پیوست: خلاصه ترجمه کتاب ۴۲ صفحه فارسی
درباره کتاب پنجمین فرمان
کتاب پنجمین فرمان اثر پیتر سنگه از آثار برجسته در زمینه یادگیری سازمانی و تفکر سیستمی است. نویسنده در این کتاب مفهوم سازمان یادگیرنده را تشریح میکند. از دیدگاه سنگه، سازمانها زمانی موفق هستند که توانایی یادگیری و سازگاری مستمر را در خود ایجاد کنند.
- قابلیتهای فردی
- مدلهای ذهنی
- چشمانداز مشترک
- یادگیری تیمی
- تفکر سیستمی
این پنج اصل، پایههای شکلگیری سازمان یادگیرنده را تشکیل میدهند. سنگه تفکر سیستمی را مهمترین آنها میداند و آن را «پنجمین فرمان» مینامد. این کتاب به مدیران کمک میکند سازمان را مجموعهای از اجزای بههمپیوسته ببینند و ریشه مسائل را فراتر از رویدادهای روزمره جستوجو کنند.
فرمان پنجم یعنی چه؟
عنوان «پنجمین فرمان» به تفکر سیستمی (Systems Thinking) اشاره دارد که پنجمین و مهمترین فرمان یا اصل مطرحشده در کتاب است. چهار فرمان دیگر بهتنهایی کافی نیستند و تفکر سیستمی مانند یک چارچوب یکپارچهکننده آنها را به یکدیگر پیوند میدهد؛ به این معنا که مدیر بهجای مشاهده جداگانه رویدادها و مشکلات، روابط متقابل، الگوهای تغییر و پیامدهای بلندمدت تصمیمها را در کل سیستم ببیند. بنابراین «پنجمین فرمان» استعارهای از توانایی دیدن کل بهجای اجزای پراکنده و درک سازمان بهعنوان یک سیستم بههمپیوسته است.
معرفی پیتر سنگه
پیتر ام. سنگه (Peter M. Senge) پژوهشگر و نظریهپرداز آمریکایی در زمینه یادگیری سازمانی و تفکر سیستمی و از چهرههای اثرگذار مدیریت معاصر است. او دانشآموخته مهندسی دانشگاه استنفورد است و کارشناسی ارشد مدلسازی سیستمهای اجتماعی و دکترای مدیریت خود را از MIT دریافت کرده است.
سنگه مدرس ارشد رهبری و پایداری در MIT Sloan و بنیانگذار «جامعه یادگیری سازمانی» است و بخش مهمی از فعالیت علمی او بر یادگیری سازمانی، تفکر سیستمی و تغییرات سیستمی متمرکز بوده است. پیرامون تلفظ نام، «پیتر سنگه» بهتر و دقیقتر از «پیتر سنج» است. تلفظ انگلیسی نام خانوادگی Senge تقریباً به «سِنگی/سِنگه» نزدیک است؛ ضمن اینکه در متون فارسی مدیریت، صورت پیتر سنگه بسیار جاافتادهتر است.
