کیفیت زندگی کاری

مقاله تاریخچه کیفیت زندگی کاری

منبع: تاریخچه کیفیت زندگی کاری نوشته دکتر مریم احمدی فرد نشر الکترونیک پارس مدیر

کیفیت زندگی کاری ابتدا در اروپا و طی دههء پنجاه مطرح شد. اریک‏ تریست و همکارانش در دانشکده تاویستاک، تحقیقاتی را در زمینه بعد فنی و بعد انسانی سازمانها انجام دادند و در این تحقیقات ارتباط بین این دو بعد مورد ارزیابی قرار گرفت. این مطالعات منجر به بوجود آمدن سیستمهای فنی-اجتماعی‏ گردید که امروزه در ایالات متحده آمریکا، بیشترین اقدامات مربوط به‏ کیفیت زندگی کاری را تحت پوشش خود قرار می‏دهد. متخصصان پیشگام کیفیت زندگی کاری در بریتانیا، ایرلند، نروژ و سوئد طراحی‏های شغل ر برای هماهنگی هر چه بهتر کارکنان و تکنولوژی ایجاد کردند. فعالیت کیفیت زندگی کاری آنها عمدتاً با همکاری مشترک اتحادیه‏ها و مدیریت در طراحی کار تدوین شده و باعث بوجود آمدن طراحی‏هایی از مشاغل گردید که برای کارکنان‏ سطوح بالاتر از منزلت(اعتبار شغلی)، تنوع شغلی و باز خورد اطلاعاتی‏ مربوط به نتایج را به ارمغان می‏آورد.

ریچارد والتون

ریچارد والتون مشهورترین و اولین فردی است که برنامه ‏های بهبود کیفیت زندگی کاری را در هشت مقوله به شرح زیر طبقه‏بندی کرد. ریچارد والتون در مقاله ارائه شده به کنفرانس کیفیت‏ زندگی‏کاری، توصیف بهتری از یک کیفیت زندگی‏کاری ایده‏آل را ارائه کرده است. او هشت‏ طبقه‏بندی اصلی را به مثابه چارچوبی برای تحلیل کیفیت زندگی‏کاری مشخص نموده است و معتقد بود که فواید مورد انتظار از این برنامه‏ها عبارتند از ارتقاء روحیه بهره‏وری و اثربخش.

سیر تاریخی کیفیت زندگی کاری

مطالعات مربوط به کیفیت زندگی کاری، از دهه ۱۹۵۰ آغاز شد و مراحل متفاوتی را نشان داد اریک تریست و همکارانش از انستیتو تا ویستوک لندن از پیشروان تحقیقات در زمینه کیفیت زندگی کاری بودند.در آن دهه آنها یک سلسله از مطالعاتی را آغاز کردند که اصل آن به رویکرد تکنیک‌های اجتماعی مربوط به کار سازمان بر می گشت.یک نوع آگاهی در زمینه اهمیت آزمودن راه‌های بهتر برای سازماندهی کار به منظور کم کردن تاثیرات منفی بر روی کارکنان.
مرحله اول این نهضت تا سال ۱۹۷۴ در ایالات متحده آمریکا گسترش پیدا کرد.تمایل به کیفیت زندگی کاری با طرح سوالاتی چند در مورد اقتصادی(به عنوان مثال بحران انرژی و افزایش تورم) به وجود آمد.

بعد از سال ۱۹۷۹ کیفیت زندگی کاری به طور موثری به دلیل کاهش رقابت پذیزی منابع آمریکایی در مقابل رقبای ژاپنی شان مورد توجه قرار گرفت.این کاهش منجر به بررسی راه‌های مدیریتی به کار گرفته شده در سایر کشور‌ها و شرح برنامه‌های بهره وری آن‌ها برای مطالعه و بررسی تاثیرپذیری توسعه کیفیت زندگی کاری مورد توجه قرار گرفت. در دهه ۷۰ بیشتر سازمان‌هایی که از طریق تیلوریسم سنتی طراحی شغل کرده بودند، برای آن که در مقابل سازمان‌های ژاپنی رقابت کنند، به دنبال بهبود شرایط محیط کاری شدند.بنابراین مفهوم کیفیت زندگی کاری عمدتا متاثر از مدیریت منابع انسانی در کشور ژاپن می باشد که تاکید آن بر جنبه‌های روانی دو پدیده، مشارکت کارکنان در تصمیم گیری‌های سازمان و مجهز کردن کارکنان به توانایی علمی، اخلاقی و مشارکتی می باشد.

ریانRyan (1995) هم مطرح کرده است بیش‌تر تحقیقات انجام شده در مورد کیفیت زندگی کاری در دهه ۶۰ بر روانشناسی فرد و ادراک آن از محیط صنعتی مبتنی بود.وی اشاره می کند اصطلاح کیفیت زندگی کاری برای اولین بار کنفرانس بین المللی در نیویورک در سال ۱۹۷۲ مطرح شد. که بر سهم دانش و شروع یک تئوری منسجم در چگونگی ایجاد شرایط بهتر برای زندگی کاری تاکید داشت.

کیفیت زندگی کاری در عصر حاضر

اخیرا شیوه‌های بهره‌وری و کیفیت زندگی کاری به قدری اهمیت و محبوبیت یافته‌اند که آن را می‌توان جنبش فکری نامید.همچنین نگرش‌های کیفیت زندگی کاری امکانات بیش تری را برای توسعه از طریق پیوستن نیروهایی از نهضت کنترل کیفیت جامع به دست آمده است، ایجاد می کند.کنترل کیفیت جامع به عنوان مجموعه ای از فرآیندهایی تلقی می شود که می‌توان آن را با کیفیت محصولات و خدمات مرتبط ساخت و به وسیله تکنیک‌های آماری و بهبود مستمر مدل بندی کرد.

یکی از مفاهیمی که امروزه در مدیریت معاصر به موضوع اجتماعی عمده ای در سراسر دنیا مبدل شده است، مفهوم کیفیت زندگی کاری است.در حالی که در دهه‌های گذشته فقط بر زندگی شخصی(غیر کاری) تاکید می شد.طرفداران نظریه کیفیت زندگی در جستجوی نظام‌های جدیدی برای کمک به کارکنان هستند تا آنها بتوانند بین زندگی کاری و زندگی شخصی خود تعادل برقرار کنند.ورنر و دیویس کیفیت زندگی کاری مناسب را برخوداری از حقوق و مزایای مکفی و سرپرستی خوب، شرایط کاری خوب، شغل چالش برانگیز، جالب و سودمند تعریف کرده اند.


دانلود پرسشنامه کیفیت زندگی کاری

فایل ورد پرسشنامه کیفیت زندگی کاری والتون دارای هشت مولفه با ۲۶ گویه و سوالات طیف لیکرت ۵ درجه

3000 تومان – خرید