کیفیت زندگی کاری

رابطه کیفیت زندگی کاری و مدیریت کیفیت فراگیر

منبع: رابطه QWL و TQM نوشته الهام ملکی نشر الکترونیک پارس مدیر

کیفیت زندگی کاری در ادبیات مدیریت کیفیت فراگیر ریشه دارد. تحقیقات زیادی در این زمینه انجام شده است. از جمله متغیرهای تاثیرگذار بر کیفیت زندگی کاری، مدیریت کیفیت فراگیر است. در سال‌های اخیر، مدیران ارشد شرکت‌ها و سازمان‌ها در ایران با درک صحیح واقعیت‌های پیرامون و به‌منظور کاهش بوروکراسی، کاهش هزینه‌های زائد، افزایش بهره‌وری، بهبود عملکرد، شفاف‌سازی، افزایش رضایت‌مندی مشتریان و همگام‌شدن با نیازهای بازارهای جهانی، امروزع بیش از پیش یه این واقعیت دست یافته‌اند که به منظور تکامل و حرکت بسوی تعالی سازمانی و آینده‌ای روشن نیازمند توجه به کیفیت در مسیر تولید و یا ارائه خدمات می‌باشند.

مفهوم مدیریت کیفیت فراگیر نظام بکارگیری توانمندی‌های فکری و جسمی کارکنان در سطوح مختلف یک سازمان است. در مدیریت کیفیت فراگیر به جای این که مسئولیت آموزش و یادگیری کیفیت بر دوس سک نفر یا واحد خاصی باشد برعهده همه کارکنان سازمان است. با این نظر همه افراد درگیر کار شده و از توانمندی‌های مختلف کارکنان در سطوح مختلف بهره‌برداری می‌کند به عبارت دیگر مدیریت کیفیت فراگیر توان کارکنان در تمام فعالیت‌ها و فرایندها را بکار می‌گیرد و مشارکت را به صورت عملیاتی و ملموس تا عمق سازمان رسوخ می‌دهد.

انواع رابطه QWL و TQM

محققی به نام هسکت ‏ یک مدل مفهومی در مورد تاثیر کیفیت خدمات بر عملکرد سازمان ارائه کرده است و آن را متاثر روابط کیفیت زندگی کاری و مدیریت کیفیت فراگیر می‌داند. این مدل فوق بدنه‏ای از تحقیقات قبلی است که سعی می‏کند اجزا را به‏ ترتیب ذیل با هم ارتباط دهد:

کیفیت خدمت داخل سازمان با رضایت کارکنان ارتباط دارد.

رضایت کارکنان با وفاداری کارکنان ارتباط دارد.

وفاداری کارکنان باه بهره‏وری کارکنان ارتباط دارد.

بهره‏وری کارکنان با ارزش خدمت ارتباط دارد.

ارزش خدمت با رضایت مشتری ارتباط دارد.

رضایت مشتری با وفاداری مشتری ارتباط دارد.

وفاداری مشتری با رشد و سودآوری سازمان ارتباط دارد.

کیفیت فراگیر کار و زندگی

از اهداف اصلی یک برنامه QWL کارا، بهبود شرایط کاری(به‏ خصوص از زاویه دید کارکنان)و از همه مهمتر اثربخشی سازمان است‏ (به خصوص از زاویه دید مدیران). نتایج مثبتی که از پرداختن به QWL توسط تعدادی از تحقیقات گزارش شده است حاکی از آن است که‏ QWL باعث کاهش غیبت، کاهش جابجایی و افزایش رضایت شغلی‏ می‏شود. مدیریت کیفیت فراگیر نه تنها سازمان را در استخدام افراد با کیفیت توانمند می‏سازد بلکه باعث افزایش قدرت رقابتی سازمان نیز می‏گردد. محققان مختلفی از این گفته حمایت کرده‏اند که QWL موجب پرورش‏ کارکنان با انگیزه، وفادار و انعطاف‏پذیر می‏شود و سازمانی که این‏ کارکنان را در اختیار دارد، دارای قابلیت رقابتی نیز می‏باشد.

سایر تحقیقات نیز ارتباط مستقیم بین فعالیتهای موثر مدیریت منابع انسانی‏ مثل آموزش و گزینش صحیح و معیارهای عملکرد سازمانی، گزارش‏ داده‏اند. در کارهایی که نیازمند عملکرد بسیار عالی و یا بسیار پرمسئولیت می‏باشد، رضایتمندی کارکنان امری ضروری است که‏ اغلب منجر به عملکرد بالای مالی و سهم بازار مطلوب می‏شوددر یک تحقیق آماری تجربی، ارتباط معنی‏داری‏ بین QWL و عملکرد سازمان(از نظر عملکرد بازار و ارزش سهام) کشف کرد. همچنین در تحقیقی که به تازگی در آمریکا توسط لو انجام پذیرفت، نتایج جالب زیر از بین ۵۰۰ شرکت برتر مجله فورچون به دست آمد:

شرکتهایی که QWL را مورد تأیید قرار می‏دهند، نرخ رشد بیشتری را نسبت به سایر شرکتها دارند.

سودآوری و همچنین بازده سرمایه این شرکتها نسبت به سایرین‏ بیشتر است.

نتیجه گیری بحث رابطه QWL و TQM

کیفیت زندگی کاری عبارتست از عکس‏العمل کارکنان نسبت به کار، بویژه پیامدهای فردی آن در ارضای شغلی و سلامت روحی. با استفاده‏ از این تعریف، کیفیت زندگی کای بر پیامدهای شخصی، تجربه کاری‏ و چگونگی بهبود کار در راستای رفع نیاز فرد تأکید دارد. دومین مفهومی که از کیفیت زندگی کاری تعریف شده است آن را به‏ عنوان روش یا نحوه انجام کار ارائه کرده است. کارکنان کیفیت زندگی‏ کاری را برحسب تکنیکها و روشهای خاص انجام کار، مانند غنی‏ سازی شغلی، گروههای کاری خود گردان و کمیته‏های کارکنان مدیریت‏ تعریف کرده‏اند. سومین تعریف از کیفیت زندگی کاری آن را میزان توانایی کارکنان در ارضای نیازهای مهم شخصی با استفاده از تجربیاتی است که در سازمان‏ کسب کرده‏اند. در این تعریف بشدت بر ایجاد محیطی که منجر به‏ ارضای نیاز افراد شود، تأکید شده است.

در چهارمین تعریف، کیفیت زندگی کاری، فرآیندی است که بوسیله آن‏ همه اعضای سازمان از راه مجاری ارتباطی باز و متناسبی که برای این‏ مقصود ایجاد شده است در تصمیمهایی که بر شغلشان بطور خاص و بر محیط کارشان بطور عام اثر می‏گذارد، به نوعی دخالت می‏یابند و در نتیجه، مشارکت و رضایت شغلی آنها بیشتر می‏شود و فشار عصبی‏ ناشی از کار بر ایشان کاهش می‏یابد. در واقع کیفیت زندگی کاری، نمایانگر نوعی فرهنگ سازمانی و شیوه مدیریت است که کارکنان‏ براساس آن احساس مالکیت، خودگردانی، مسئولیت و عزت نفس‏ می‏کنند. در پنجمین تعریف، کیفیت زندگی کاری فرآیندی است که دراجرای‏ آن کارکنان و اعضای سازمان می‏توانند تصمیم‏گیریهای مربوط به طراحی مشاغلی که تشکیل‏دهندهء بخشی از زندگی کاری آنان است، مشارکت فعال داشته باشند.


ادبیات پژوهش مدیریت کیفیت فراگیر

فصل دو شامل ادبیات پژوهش و مبانی نظری مدیریت کیفیت فراگیر به صورت فایل ورد همراه با منابع فارسی و لاتین