استنتاج فازی

استنتاج فازی چیست؟

منبع: استنتاج فازی نوشته عادل آذر کتاب علم مدیریت فازی

موضوع استنتاج فازی یک مقوله محوری در زمینه کاربرد منطق فازی در مدیریت است که در بحث تصمیم‌گیری در محیط فازی نقش کانونی دارد. نکته نخست در تصمیم‌گیری در محیط فازی آن است که تحقیق باید مساله محور باشد و فرضیه پاسخی به مساله تحقیق است. همچنین فرضیه های تحقیق را می توان با جملات « اگر ⇐ آنگاه » نشان داد و درجه درستی آنها را بدست آورد. با تشریح فرایند تصمیم گیری در محیط فازی، با استفاده از درجات درستی فرضیه های آزمون شده، می توان نظامی را برای پشتیبانی از تصمیم گیری طراحی نمود. بطور کلی ساختار تصمیم گیری در محیط فازی در نمودار زیر نمایش داده شده است.

مراحل تصمیم‌گیری فازی و استنتاج فازی

مراحل تصمیم‌گیری فازی و استنتاج فازی

مرحله اول: فازی سازی

همانطور که در این نمودار مشاهده می‌شود، اولین مرحله در فرایند تصمیم گیری فازی، فازی‌سازی متغیرهای واقعی (قطعی) است. یعنی در این مرحله، متغیرهای قطعی به متغیرهای زبانی تبدیل می‌گردند. برای مثال سن یک فرد بیست ساله به این صورت تعبیر می‌گردد که او به اندازه ۰/۳ نوجوان و به اندازه ۰/۷ جوان است. ایت مرحله، فازی‌سازی نامیده می‌شود زیرا از مجموعه‌های فازی برای تبدیل متغیرهای قطعی به متغیرهای فازی استفاده می‌شود.

مرحله دوم : استنتاج فازی

در مرحله دوم یعنی استنتاج فازی با استفاده از مجموعه ای از قواعد « اگر ⇐ آنگاه » رفتار سیستم تعریف می‌گردد.

مرحله سوم : قطعی سازی

در مرحله سوم یعنی قطعی سازی ارزش‌های زبانی به اعداد قطعی تبدیل می‌شوند تا تصمیم‌گیری درستی صورت گیرد. انواع روش‌های فازی زدایی برای این منظور وجود دارد. فرایند تصمیم‌گیری در محیط فازی را می‌توان مشابه تصمیم‌گیری در مغز انسان دانست، چرا که روزانه انبوهی از اطلاعات نادقیق (فازی) را اخذ نموده، تجزیه‌وتحلیل کرده و تصمیم‌گیری می‌نماید.

مثال حل شده با روش استنتاج فازی

شرکت پارس مدیر (A) را با یک مدیر و ۱۰ کارمند در نظر بگیرید. فعالیت این شرکت در زمینه آموزش و تحلیل آماری است. مدیر موسسه بر آن است تا در جهت توسعه فعالیت‌های خود، سیستم جذب مناسبی را برای موسسه فراهم آورد. مدیریت این شرکت می‌خواهد یک سیستم پشتیبانی از تصمیم برای جذب پرسنل ایجاد نماید. با روش تصمیم‌گیری فازی این مساله را حل کنید:

شما به عنوان یک پژوهشگر، بررسی اولیه‌ای انجام می دهید و به این نتیجه می رسید که دو متغیر سن و روابط عمومی در بهره‌وری کارکنان موثر است. حال برای شروع تحلیل، شما باید افرازهای فازی متغیرهای مورد مطالعه و نحوه و تعریف آنها را مشخص نمایید.

متغیرهای کلامی و اعداد فازی متناظر آنها برای سن

نوجوان : ۱۵ تا ۲۲ سال

جوان: ۱۸ تا ۳۵ سال

مسن: ۲۸ تا ۷۰ سال

متغیرهای کلامی و اعداد فازی متناظر آنها برای روابط عمومی

ضعیف ۱۰ تا ۳۰

متوسط ۲۰ تا ۵۰

خوب ۴۰ تا ۶۰

متغیرهای کلامی و اعداد فازی متناظر آنها برای بهره وری

ضعیف ۰ تا ۰/۰۶

متوسط ۰/۰۳ تا ۰/۱۲

خوب ۰/۰۹ تا ۱

برای مطالعه بیشتر در این زمینه روش‌های فازی‌سازی داده‌ها را مطالعه کنید.

پس از مرحله فازی‌سازی داده‌ها نوبت به مرحله استنتاج فازی می‌رسد. برای درک بهتر روش استنتاج فازی و حل مساله در نرم افزار FuzzyTech یک فایل آموزشی تهیه شده است. این فایل آموزشی براساس فصل دهم کتاب علم مدیریت فازی عادل آذر تهیه شده است.

دانلود فایل آموزشی استنتاج فازی

  • تعداد صفحات: ۳۰ صفحه
  • منبع: فصل دهم کتاب علم مدیریت فازی عادل آذر
  • آموزش تصمیم‌گیری فازی
  • آموزش روش استنتاج فازی
  • آموزش کار با نرم‌افزار FuzzyTech
5000 تومان – خرید